Hướng dẫn

Gọi ngay để được tư vấn

Chia sẻ chi phí đi chung xe

Đi chung xe: lợi ích, nguyên tắc và lịch sử phát triển

Theo wikipeadia mobi, chia sẻ chi phí dịch chuyển bằng ô tô là một phương thức di chuyển sử dụng chung một ô tô có nhiều người đi cùng một hành trình. Trong chuyến xe đó, nhiều người thường không quen biết nhau nhưng có liên lạc với nhau để cùng đi. Người có ô tô được người đi cùng sẽ trả một khoản tiền nào đó để cùng đi trên một quãng đường khi họ có nhu cầu thực hiện một hành trình giống, hoặc gần giống nhau.
 
Rõ ràng, việc chia sẻ một chiếc xe trên cùng một hành trình này sẽ có một số lợi ích:

Tiết kiệm chi phí: nhiên liệu, đỗ xe, phí cầu đường ... Thông thường, người có nhu cầu đi nhờ sẽ trả một khoản tiền nhỏ hơn so với khi họ sử dụng phương tiện giao thông công cộng hoặc tự lái xe ô tô của mình. Ngược lại, người chủ xe cho đi nhờ sẽ được thêm một khoản tiền bù đắp cho những chi phí xăng, đậu xe, cầu đường.

Giảm tắc đường: Thay vì sử dụng nhiều ô tô để di chuyển trên cùng 1 đoạn đường cho nhiều người đi thì trường hợp đi chung xe này giảm lượng xe lưu thông. Điều này góp phần hạn chế kẹt xe, tắc đường.

Môi trường: Việc nhiều người cùng đi một xe sẽ làm giảm bớt lưu lượng xe cộ trên đường. Nhờ đó, đi chung xe giảm bớt đốt nhiên liệu hóa thách. Do đó, giảm phát thải khí nhà kính gây ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu.

Thời gian: Người có xe chủ xe thể đổi tay lái với người đi nhờ. Việc này giúp người có xe được nghỉ ngơi, giảm thời gian nghỉ dọc đường, rút ngắn thời gian của cuộc hành trình. Việc này đặc biệt hữu ích cho những người thường xuyên di chuyển có nơi cư trú xa nơi làm việc mà phải đi lại hằng ngày.

Xã hội: Sự chia sẻ xe đi chung này có thể giúp tạo thêm những mối quen biết mở rộng quan hệ xã hội và công việc.

Có câu: Đồng tiền có hai mặt. Hình thức đi chung xe có lợi ích như vậy nhưng vẫn tiềm ẩn những rủi ro. Do đó, nhiều người e ngại tội phạm nên không muốn sử dụng hình thức di chuyển này vì lý do an toàn.

Nguyên tắc vận hành
Người chủ xe đưa ra dịch vụ với thời gian và hành trình nhất định. Hành trình có thể được đưa ra một lần khi họ thực hiện một chuyến du lịch hoặc cần di chuyển với một mục đích nào đó. Có trường hợp, hành trình được đưa ra hàng tuần, thường vào cuối tuần, với những người đi nghỉ hoặc sinh viên về nhà mỗi cuối tuần. Đối với những người di chuyển thường xuyên, hành trình có thể được đưa ra hằng ngày, ví dụ như người làm ở nơi xa nhà.
Cách tính chi phí cũng do người có xe đưa ra, có thể theo một trong những phương thức sau:
  • Mọi người chia nhau chi phí cho chuyến hành trình bằng cách tính chi phí gồm nhiên liệu, đậu xe, cầu đường ... rồi chia ra đều cho mọi người cùng đi.
  • Đi lâu dài thì đôi khi tính thêm chi phí cho tiền bảo dưỡng và bảo hiểm xe.
  • Hoặc người chủ xe đưa ra giá tính trên số km đi hoặc địa điểm dừng của hành trình.
  • Hoặc người chủ xe đề xuất một giá nhất định cho cả hành trình.
Có thể thấy việc tính chi phí có thể không công bằng cho người đi cùng. Thông thường, người chủ xe thường được lợi. Người chủ xe gần như chủ động được nhiều thứ. Điểm hẹn đón trả được thỏa thuận trước. Điểm công cộng và nổi tiếng dễ dàng tìm thấy được dùng làm điểm hẹn. Do đó, khi xe tới nơi, hai bên thỏa thuận điểm đỗ trả người đi nhờ. Có thể lựa chọn gần trạm giao thông công cộng hay địa chỉ mà người đi nhờ cần tới. Để thuận tiện tiết kiệm thời gian và vận dụng khả năng của người khác, người chủ xe có thể đề nghị đổi tay lái cho người đi nhờ. Trong thời gian này, người chủ xe có cơ hội được nghỉ ngơi và mọi người giảm được thời gian nghỉ dọc đường.

Một số nguyên tắc khác: Để việc vận hành được trơn tru, cần lưu ý một số nguyên tắc
Người đi nhờ xe phải thông báo trước cho chủ xe trường hợp có nhiều hành lý, hành lý cồng kềnh và có trẻ em đi kèm.
Cả hai bên hạn chế tối đa việc tới điểm hẹn muộn vì việc này có thể gây ảnh hưởng lớn tới người kia cả chuyến xe do việc lũy tiến thời gian chờ.
Những quy tắc hành vi nơi công cộng cần được tôn trọng. Một số trường hợp có thể được thông cảm do xin phép trước ví dụ hút thuốc trên xe cho cả với người có xe và người đi xe.

Sự phát triển quốc tế
Một số tổ chức xuất hiện như Taxistop ở Bỉ, Allostop ở Pháp hay Allo-Stop tại Canada ... giúp đỡ cho việc chia sẻ này vào những năm 1980. Tiếp đó, hình thức di chuyển này đã phát triển rộng rãi ở Đức và Canada. Đáng lưu ý, hiện nay xuất hiện ở cả các nước châu Á. Tuy nhiên, vì những e ngại về tội phạm nên việc chia sẻ này không phát triển mạnh ở Thụy Sĩ. Bên cạnh đó, phương thức di chuyển này cũng không thực sự rộng rãi ở Pháp mặc dù giá xăng và giao thông công cộng cao.
Ở một số quốc gia, làn sóng phát triển của phương thức di chuyển này đã dẫn đến thúc đẩy chính quyền bố trí các điểm riêng cho những người đi chung xe. Tại Canada, có những điểm dành riêng trên các con đường lớn dẫn vào thành phố xung quanh các thành phố như lớn Montréal, Vancouver hay Toronto. Đối với Hà Lan, những điểm vào xa lộ khoảng một km dành cho người di chuyển này được gọi là lifters pläatz. Những điểm lifters pläatz dành cho cả những người vẫy nhờ xe.

Trước đây, chủ xe và những người có nhu cầu có thể liên lạc với nhau qua những thông báo nhỏ dán ở các siêu thị, các tổ chức, nhắn tin trên truyền thanh ... Họ cũng có thể liên lạc thông qua các cửa hàng tạp hóa. Tất nhiên, họ sẽ phải chi trả một khoản tiền nhỏ cho cửa hàng đó. Sự phát triển mạnh mẽ của Internet đã hỗ trợ rất nhiều cho việc liên lạc này. Nhiều website được lập ra nhằm giúp dễ dàng tìm được người có cùng hành trình. Các máy tính truy tìm dữ liệu giúp người sử dụng biết chính xác khoảng cách quãng đường, tìm kiếm, đánh dấu ghi nhớ những người có hành trình giống mình nhất. Sau đó, chủ xe và người đi chung có thể liên lạc qua email hoặc điện thoại trao đổi những vấn đề liên quan đến hành trình. Hầu hết những trang web này đều miễn phí. Điện thoại di động cũng giúp ích rất nhiều cho việc liên lạc hẹn gặp giữa người có nhu cầu đi nhờ và người có xe hơi.

Khác với vẫy nhờ xe, việc chia sẻ chi phí dịch chuyển bằng ô tô ít mang tính lãng mạn hơn nên không xuất hiện nhiều trong văn học, phim ảnh. Năm 1996, đạo diễn Arthur Hiller người Canada có thực hiện bộ phim hài Carpool về đề tài này. Hãng DreamWorks cũng có một sê ri phim truyền hình Carpoolers vào năm 2007.